Afsluitmiddelen ontworpen met Inventor
Van handschets tot luxe jacht

Door Job van Haaften

Winel ontwerpt en produceert afsluitmiddelen voor de scheepvaart. Voor een belangrijk deel voor de jachtbouw, vaak gaat het dan om jachten die tientallen miljoenen kosten. Daar wordt bijvoorbeeld een uitklapbaar balkon gemaakt, een deur waarachter een kleinere boot kan liggen en die uitgeklapt wordt, of een deur om toegang te geven aan een helikopter op het jacht.

Een deur met steunbalk waarachter een boot kan liggen.

Gerard Reezigt, hoofd tekenkamer bij Winel, kan er smakelijk over vertellen. Maar het is niet alleen luxe jachtbouw, ook commerciële scheepvaart, zowel binnenvaart als zeevaart maakt gebruik van de afsluitmiddelen: de deuren, ontluchters en meer van het in Assen gevestigde bedrijf. Winel is in 1956 begonnen, en indertijd naar Assen gekomen omdat er subsidies waren voor het creëren van werkgelegenheid in het Noorden van het land. Voor een bedrijf als Winel met een range van duizend kilometer maakt de exacte plaats van vestiging weinig uit met Groningen en Duitsland dichtbij. Bij Winel werken wisselend tussen de tachtig en negentig mensen, nu en dan wordt er tijdelijk extra personeel ingehuurd. Reezigt: “Op de tekenkamer werken op het moment vier ontwerpers en ook drie mensen van de werkvoorbereiding gebruiken Inven­tor, in totaal zijn er negen licenties. De overhead wordt bewust beperkt gehouden tot circa een vijfde van het totale aantal personeelsleden.”

Hier wordt gewerkt aan een uitklapbaar balkon voor een luxe jacht.

Luxe jachten
Voor luxe jachten vanaf 60 meter lengte worden in eigen tekenkamer naar wens van de klant sluitmiddelen ontworpen. Reezigt: “Dat kan een platform zijn om met een jetski het water in te gaan, een deur waarachter een kleinere boot zit waar de eigenaar een korte trip mee kan maken. Die boot wordt met een steunbalk en kraantje door de open deur in het water gelegd. Alles wordt ‘turn key’ afgeleverd en ter plekke, op de jachtwerf, ingelast en de bedrading aangesloten door eigen personeel. Het bedrijf houdt voor de specials een range aan van duizend kilometer vanuit Assen. Wanneer de eigen mensen op pad moeten, wil het bedrijf graag dat ze op één dag heen en weer kunnen. Dat betekent dat er voornamelijk geleverd wordt aan jachtbouwers in Duitsland en Nederland. Voor de andere producten is die range wereldwijd. De klanten kennen elkaar vaak goed, het is een kleine en specifieke markt. Tot een paar jaar geleden was een jacht van tachtig meter al aardig, nu zijn ze al gauw 120 meter lang. En dan moet je weten dat zo’n jacht per meter één tot anderhalf miljoen kost.” Opvallend is dat er de laatste tijd onder de klanten steeds meer Russen zijn.
Reezigt: “Het bouwen van een jacht duurt meestal een jaar of drie, wij komen als snel in beeld. Bij nieuwbouw is er voor ons vaak een jaar doorlooptijd. De klant praat met de bouwer over wat zijn wensen zijn, dan maken wij een schetsontwerp en dat bespreekt de bouwer weer met de klant. Daar gaat vaak aardig wat tijd overheen, het kan gerust een maand duren voordat je de wijzigingen doorkrijgt voor een tekening. De basis is een handschets, soms aangevuld met foto’s van eerder gemaakte en vergelijkbare producten, die aan de klant getoond worden voor overleg. Die schets wordt dan in Inventor gezet, aangevuld, en op basis daarvan wordt eerst een fysiek model gemaakt met schaven, extruderen en intruderen. Als er goedkeuring is, wordt de uiteindelijke deur in plaatwerk gemaakt.” De materialen die toegepast worden zijn staal, RVS, aluminium en kogelwerend kevlar dat evenals gebruikte composieten uitbesteed wordt.

Inventor en Ansys
Winel werkte voorheen al in 3D met een aantal stations HiCAD. De eisen die Winel stelde aan het simuleren, visualiseren en communiceren van de ontwerpen deed hun besluiten de markt voor 3D-software opnieuw te verkennen. Er is toen gekozen voor Autodesk Inventor, omdat veel externe bureaus waar Winel mee samenwerkt ook werken met Inventor en dat bevordert de communicatie. Bovendien waren er via detacheringsbureaus engineers beschikbaar met Inventor-kennis en -ervaring.

Reezigt: “Met Inventor zijn we in staat de werking vooraf te simuleren en kunnen we controleren op vastlopers. Voorheen ontdekten we wel eens vastlopers bij montage op locatie maar dat is nu verleden tijd.” De implementatie is verzorgd door Cadac Group. “Doorgaans reserveren we de vakantieperiode voor het updaten van de software naar de laatste versie. Met een gedetacheerde consultant van Cadac is een werkwijze bepaald hoe we moeten omgaan met de aangeleverde dubbelgekromde scheepshuiden want dat is een ‘vak apart’. We hebben de Inventor-gebruikersgroep van Cadac eens ontvangen en onze werkwijze gedemonstreerd, daar hebben we zeer positieve reacties op gehad.” Winel gebruikt op het moment Inventor Professional 2008 en heeft sinds een half jaar ook Ansys Pro in huis. Lange tijd is het maken van tekeningen uitbesteed, maar er wordt al een jaar of vijf in eigen huis naar tevredenheid met Inventor gewerkt. Het documentbeheer gaat nu nog met bestandsmappen waarin PDF’s, 2D-tekeningen en 3D-modellen apart worden opgeslagen. Als dat wenselijk is, worden er nieuwe versies van PDF’s en 2D-tekeningen gemaakt, dus niet automatisch geüpdate, zodat oude versies bewaard blijven en het proces gevolgd kan worden. De honderd procent standaarddelen slaan ze op in Autodesk Vault en elektrische schema’s tekenen ze met AutoCAD.

Ook voor de offshore, winning van olie en gas, heeft Winel oplossingen. Bijvoorbeeld voor een hefschip van tweehonderd meter lang, met kolommen die 35 meter onder water zitten, worden sluitmiddelen gemaakt. Die moeten een druk aan kunnen van veertig ton per vierkante meter, vanwege de waterdruk op die diepte.

Job van Haaften job.van.haaften@cadmag.nl is hoofdredacteur van CAD-Magazine.
Voor meer gegevens over dit onderwerp zie: www.winel.nl en www.cadac.com.

Aantallen
Iddo Rozeveld, areal sales manager, vertelt dat er zo’n veertig tot vijftig huiddeuren en platforms per jaar worden gemaakt. “Van de handbediende schanierdeuren zijn dat er een 4000 per jaar (van 600 x 600 tot 1200 x 2000 millimeter). Per jaar gaan er twintig- tot vijfentwintigduizend ontluchters de deur uit (met 50 tot 500 millimeter doorlaat). Bijna 500 schuifdeuren worden er jaarlijks geproduceerd en verkocht met maten van 600 x 1200 tot 2500 x 2500 millimeter. Jaarlijks is er een groei van twintig tot dertig procent. De schuifdeuren en alle specials, op wens van de klant gemaakte producten, worden geheel in eigen huis geproduceerd. Het is efficiënter om dat hier te doen dan bijvoorbeeld uit te besteden naar lagelonenlanden, dat zou vertraging opleveren en er is veel toezicht en controle bij nodig.”